![\"\"](\"https:\/\/viskyvib.store\/wp-content\/uploads\/2026\/08\/Gemini_Generated_Image_k7b2gbk7b2gbk7b2-scaled.jpeg\")
Ang mga mata ni Lola Remedios ay nanatiling nakatitig sa kisame\u2014walang kurap, walang galaw, at parang naging bato na ang dating mainit niyang mukha.<\/p>\n\n
Ang mga mata ni Lola Remedios ay nanatiling nakatitig sa kisame\u2014walang kurap, walang galaw, at parang naging bato na ang dating mainit niyang mukha.<\/p>\n
“Wag kang gagalaw, apo,” bulong niya kanina bago niya pinalabas ang huling malalim na buntong-hininga. “At wag na wag kang iiyak nang totoo. Sumunod ka lang sa akin kung ayaw mong mawalan ng tahanan.”<\/p>\n
Pinahiga niya ako sa tabi niya sa lumang katres na gawa sa narra. Inayos niya ang manipis na kumot upang takpan ang aming mga dibdib hanggang leeg. Ang kanang kamay niya ay nakapatong sa aking dibdib, habang ang akin naman ay nakahawak sa malamig ngunit mahigpit niyang mga daliri. Para kaming dalawang bangkay na inihanay sa gitna ng malamig na silid.<\/p>\n
Hindi nagtagal, narinig ko ang mabilis at mabibigat na yabag ng mga sapatos sa hagdanan. Ang kalabog ng pintuan ay sinundan ng malakas na pag-atungal ni Ate Clarissa.<\/p>\n
“Lola! Lola, bakit mo kami iniwan?!” sigaw ni Ate, habang naririnig ko ang tunog ng kanyang mga hakbang na lumalapit sa aming higaan. Naramdaman ko ang pag-uga ng kama nang lumuhod siya sa gilid nito.<\/p>\n
Ngunit kasunod ng kanyang mga hagulhol, narinig ko ang mahinang tawa ni Marco, ang asawa ko.<\/p>\n
“Clarissa, tama na ‘yang drama mo. Wala namang ibang tao rito,” maotoridad na bulong ni Marco. Nawala ang tunog ng pag-iyak ni Ate sa isang snap.<\/p>\n
“Sigurado ka bang wala nang hininga ang matanda?” tanong ni Ate Clarissa. Ang boses niya ay wala ni katiting na lungkot; sa halip, puno ito ng pagmamadali at pagmamayabang.<\/p>\n
“Tingnan mo, hindi na humihinga. Pati ‘yang kapatid mong lampas-langit ang katangahan, mukhang inatake sa puso sa takot nung mamatay ang lola niyo. Sabay pa silang namatay sa kama,” malamig na tugon ni Marco.<\/p>\n
Naramdaman ko ang pagbaliktad ng aking sikmura. Ang lalaking pinangakuan ko ng habambuhay sa harap ng altar ay tinatawag akong tanga habang nakatayo sa tabi ng inaakala niyang bangkay ko.<\/p>\n
“Mas mabuti nga ‘yan,” narinig kong sabi ni Ate Clarissa. “Mas madali nating maililipat ang titulo ng bahay at lupang ito sa pangalan natin. Nakuha mo ba ang mga papel sa cabinet sa ilalim?”<\/p>\n
“Nasa bag ko na,” sagot ni Marco. “Bukas na bukas din, ipapapirma natin ito sa kakilala kong notaryo. Retrodated ang pirma ni Lola at ng asawa ko. Walang makakaalam na patay na sila bago napirmahan ang bentahan.”<\/p>\n
Sa ilalim ng kumot, naramdaman ko ang dahan-dahang pagpisil ni Lola sa aking kamay. Isang tahimik na babala na panatilihin kong pikit ang aking mga mata at pigilin ang aking paghinga.<\/p>\n
Napakapit ako nang mahigpit sa kumot habang pilit na pinipigil ang panginginig ng aking katawan. Ang bawat salita na lumalabas sa bibig ng aking asawa at ng sarili kong kapatid ay parang mga saksak na bumabaon sa aking dibdib.<\/p>\n
“Siguraduhin mo lang na walang makakahalata sa notaryo, Marco,” boses ni Ate Clarissa, na ngayon ay naririnig kong naglalakad patungo sa lumang aparador ni Lola. Naririnig ko ang kaluskos ng mga papeles na hinahalukay niya. “Kapag napunta na sa atin ang titulong ito, ibebenta natin agad sa developer. Sabi ng kakilala ko sa municipal hall, malaki ang halaga ng lupang ito dahil gagawin daw highway ang tapat.”<\/p>\n
“Huwag kang mag-alala, maayos ang lahat,” malamig na sagot ni Marco. Naramdaman ko ang kanyang mga hakbang na lumapit sa gilid ng higaan. Sa isang saglit, tumigil ang mundo ko nang maramdaman ko ang kanyang daliri sa tapat ng aking ilong upang pakiramdaman kung ako ay humihinga pa.<\/p>\n
Pinitik ni Lola nang bahagya ang aking mga daliri\u2014isang paalala na manatiling tuwid at huwag magpahalata. Pinigil ko ang aking paghinga, pinalambot ang aking mukha, at hinayaan ang aking katawan na magmukhang walang buhay.<\/p>\n
“Patay na talaga,” sabi ni Marco kasabay ng isang mababaw na buntong-hininga na tila ba nakahinga siya nang maluwag. “Isang malaking istorbo ang nawala sa buhay ko. Hindi ko na kailangang magtiis sa kapatid mo at sa matandang ito.”<\/p>\n
“Umalis na tayo rito,” aya ni Ate Clarissa. “Iwanan muna natin ang pinto na nakalock mula sa labas. Babalik tayo bukas kasama ang mga taga-funeraria para magkunwaring katutuklas lang natin sa kanila. Mas magmumukhang natural.”<\/p>\n
Narinig ko ang paglayo ng kanilang mga hakbang at ang tunog ng susi na pumipitik sa lock ng aming pintuan. Nang tuluyan nang tumahimik ang paligid at marinig ang pag-andar ng kotse ni Marco sa labas, dahan-dahang idinilat ni Lola Remedios ang kanyang mga mata.<\/p>\n
Umupo siya sa kama nang walang kahirap-hirap, malayo sa imahe ng isang maysakit at naghihingalong matanda. Ang kanyang mga mata na kanina ay nakatitig sa kisame ay puno na ngayon ng matinding galit at determinasyon.<\/p>\n
“Narinig mo ang lahat, apo?” tanong ni Lola, habang nakatitig sa akin. “Akala nila ay matanda na ako at madaling linlangin. Pero hindi nila alam, mas matalas pa ang isip ko kaysa sa katuwiran nilang dalawa.”<\/p>\n
Tumayo si Lola mula sa higaan at lumapit sa maliit na drawer sa tabi ng kanyang altar. Inilabas niya ang isang maliit na itim na aparato\u2014isang voice recorder na patuloy na umiilaw ang pulang ilaw.<\/p>\n
“Lahat ng pinag-usapan nila, mula sa pag-agaw ng lupa hanggang sa falsification ng pirma mo at ng sa akin, ay nakarehistro rito,” bulong ni Lola habang may malamig na ngiti sa kanyang mga labi. “Akala nila ay patay na tayo… kaya ngayon, tayo ang magiging pinakamalaking bangungot nila.”<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Ang mga mata ni Lola Remedios ay nanatiling nakatitig sa kisame\u2014walang kurap, walang galaw, at parang naging bato na ang dating mainit niyang mukha. “Wag kang gagalaw, apo,” bulong niya… <\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[2],"tags":[],"class_list":["post-163","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-story-telling"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/viskyvib.store\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/163","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/viskyvib.store\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/viskyvib.store\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/viskyvib.store\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/viskyvib.store\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=163"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/viskyvib.store\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/163\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":165,"href":"https:\/\/viskyvib.store\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/163\/revisions\/165"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/viskyvib.store\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=163"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/viskyvib.store\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=163"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/viskyvib.store\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=163"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}